Fort van Nieuwendamme

De aanleg van de Nieuwendam Dam en de Havendijk maakten deel uit van een grootschalig economisch en waterhuishoudkundig plan van Philips van den Elzas, Graaf van Vlaanderen vanaf 1168, om de getijdengeulen te neutraliseren (waardoor ook Nieuwpoort kon gesticht worden).
De zogenaamde Novum Dam is een dam die men in de inpolderingsperiode van de Testerepgeul bouwde, omstreeks 1167. Ze moest de monding van de Testerepgeul in de IJzer afbuigen, zodat deze iets zuidelijker samenkwam met de monding van de Reigersvliet.
De dam maakt deel uit van de dijkconstructie Havendijk-Groenendijk langsheen de IJzer, die deze rivier in haar bedding moest dwingen en land dat erop gewonnen werd door een grote dijk van de rivier af te scheiden. Sporen van de monding van de Testerepgeul en van de constructies om deze te verleggen zijn in het reliëf en op luchtfoto's nog steeds goed waarneembaar.
De opdrachtgever én financier van al deze werken was zo goed als zeker Philips van den Elzas (1168-1191), die weliswaar pas effectief graaf was vanaf 1168, maar ook al daarvoor het graafschap bestuurd had, tijdens de lange reizen van zijn vader Diederik van den Elzas (1128-1168) naar Palestina.

Toerisme Middelkerke