Kasteel Rotsart de Hertaing

Vroegere buitenplaats ook zogenaamd "De Kuyl", tevens naam van een nabije wijk en herberg: de verdwenen herberg "het cuylken" was gelegen aan de Hundelgemsesteenweg aan een later afgesneden en gedempte Scheldebocht (zie kaart van 1607). Professor K.G. Van Acker identificeert de site van "Kasteel Rotsart de Hertaing" met de "Stede Hukkelgem" vermeld in 1396 en waarvan de naam wijst op een nederzetting van Frankische oorsprong. De vroegere Hukkelgemstraat (thans begin Gaversesteenweg) leidde van de Schelde naar het goed. Van aanvankelijke hoeve waarschijnlijk in de middeleeuwen geëvolueerd tot een site bestaand uit een afzonderlijk omgracht opperhof en neerhof ervoor. Voormalige buitenplaats in 1782 vermeld als het omwalde speelgoed van L.J. Van den Bossche. Huidig kasteel met jaartal 1774 waarschijnlijk op de plaats van een ouder kasteel. In de 19de eeuw opeenvolgend eigendom van Leirens, Van Goethem en door huwelijk in 1887 aan de Schotse adellijke familie Rotsart de Hertaing. In de 20ste eeuw verworven door mevrouw Morel de Westgaver en sinds 1973 verhuurd als kantoorruimte. Domein met loofbomen ten zuiden van de ringvaart en ten noorden van de autoweg E40. Bewaarde toegangsdreven vanuit het noorden (vanaf de vroegere Geraardsbergse Voetweg) en het westen (vanaf de Hundelgemsesteenweg) tot aan het vroeger omgrachte neerhof met onregelmatige vijfhoekige vorm (zie Hundelgemsesteenweg nummer 135-141). Ten oosten van het voormalig neerhof gelegen buitenplaats voorheen omringd door een vierkante walgracht (gedempt). Huidig rechthoekig neoclassicistisch kasteel resulterend uit een vergroting en aanpassing van de bestaande buitenplaats in midden 19de eeuw waarschijnlijk naar ontwerp van architect L. Minard (zie bewaarde gelijkende voorontwerpen tot aanpassing van het kasteel). Aan de oude kern herinneren slechts enkele schaarse zichtbare resten: de verankerde linker zijgevel met geschilderd jaartal 1774 op de schoorsteen en de houten trap met trappaal in Lodewijk de 16de-stijl in het interieur. Dubbelhuis van negen traveeën en twee en een halve bouwlaag, onder snijdende schilddaken (leien). Horizontaliserende, bepleisterde en witgeschilderde lijstgevels met hardstenen plint, omlopende hardstenen vensterbanklijst en hoofdgestel met gelede architraaf, fries met mezzaninovensters en houten kroonlijst op klossen. Licht uitspringend middenrisaliet van drie traveeën van de voorgevel met rondboogvormige deurvensters voorzien van hardstenen booglijsten op imposten. Voorts rechthoekige vensters, op de bovenverdieping in geprofileerde omlijstingen en in het risaliet met geappliceerd palmetmotief onder rechte kroonlijst. Achtergevel met sterk uitspringend risaliet. Hoeken van de achtergevel later (circa 1900) opgevuld met aanbouwsels van één bouwlaag onder plat dak en bekroond door balustrade. Volledige herstelling van het kasteel in 1974 en achteraan door middel van een donkere, beglaasde gang verbonden met een nieuw modern kantoorgebouw naar ontwerp van architect W. Verstraate. Interieur. Inkomhal van circa 1900 gedecoreerd door de familie Rotsart de Hertaing. Wanden met middeleeuwse jachttaferelen op een achtergrond van blad- en rankwerk, uitgevoerd in gekleurde sgraffito. Natuurstenen schouwmantel met familiewapenschild en devies "Think on".

Onroerend Erfgoed Vlaanderen