Parochiekerk Sint-Martinus

De eerste kerk bevond zich op de linkeroever van een afgesneden Scheldemeander, binnen de burcht van de heren van Petegem (zie "'t Oud Kasteel"). Het was een georiënteerde houten zaalkerk uit de eerste helft van de 9de eeuw, die later werd vervangen door een eenbeukige stenen kerk. De Karolingische eigenkerk Sint-Martinus, werd vanaf het vierde kwart van de 11de eeuw bediend door het kanunnikenkapittel van de door Mathilde gestichte proosdij. De kerk fungeerde als kloosterkerk en groeide uit tot het centrum van een landparochie. In een oorkonde en een bulle uit midden 12de eeuw is er sprake van "ecclesial beati Martini supra Scaldum fluvium sitam in castello quod vocatur Pethengium". Circa 1145 werd te Petegem het nieuw geestelijk en administratief centrum van de Sint-Diederiksabdij (bij Reims) gevestigd, het nam de parochiale rechten over, en de kanunniken werden geleidelijk vervangen door benedictijnen. In 1291 verkreeg Gwijde van Dampierre de toelating van Paus Nicolaas II, de Sint-Martinusparochiekerk en de begraafplaats naar het noordoosten te verplaatsen, naar het huidige dorpscentrum.

Onroerend Erfgoed Vlaanderen