Boven Masca – van Canarische dennen naar het mysterieuze laurierbos door drie klimaatzones

Deze rondwandeling van ongeveer 8 kilometer voert ons door het ruige berglandschap boven Masca, midden in het Parque Rural de Teno. Ondanks de beperkte afstand is het geen eenvoudig ommetje. Vooral aan het begin moeten we flink wat hoogtemeters overwinnen en ook later, in het bos, wordt er nog regelmatig geklommen. Wat deze wandeling vooral bijzonder maakt, is de enorme variatie: binnen enkele kilometers wandelen we door landschappen die bijna niet bij elkaar lijken te horen.

We beginnen tussen de Canarische dennen. Deze bomen zijn uitstekend aangepast aan het relatief droge klimaat en kunnen met hun lange naalden vocht uit mist en laaghangende bewolking opvangen. De kleine waterdruppeltjes verzamelen zich op de naalden en vallen vervolgens op de bodem, waar het water de wortels kan bereiken. Dit verschijnsel wordt ook wel horizontale neerslag genoemd en speelt op de Canarische Eilanden een belangrijke rol in de watervoorziening van de vegetatie. De Canarische den is bovendien bijzonder goed bestand tegen droogte en zelfs tegen bosbranden.

Naarmate we hoger klimmen, wordt het bos opener en verschijnen steeds meer panoramische uitzichten. Bij helder weer zien we de Teide boven het landschap uitsteken, terwijl dichterbij de grillige vulkanische bergkammen van het Teno-massief de aandacht trekken. Teno behoort tot de oudste delen van Tenerife en is in miljoenen jaren sterk uitgesleten door erosie. Daardoor ontstond het spectaculaire landschap van diepe barranco's, scherpe bergkammen en steile hellingen dat we hier vandaag zien.

Eenmaal op hoogte volgen we een prachtig pad over en langs de hoge bergkam. Hier wordt het uitzicht steeds spectaculairder. Diep beneden ligt de Masca-vallei, ingeklemd tussen de steile bergwanden, terwijl richting de kust de enorme kliffen van Los Gigantes zichtbaar worden. Bij helder weer verschijnt aan de horizon ook La Gomera. Dit is zo'n gedeelte van de wandeling waarbij we regelmatig even stoppen, niet omdat het pad zo zwaar is, maar simpelweg omdat het uitzicht daar om vraagt.

Daarna verandert het landschap opnieuw. We bereiken de vochtiger zijde van het Teno-massief, waar de passaatwinden wolken tegen de bergen opstuwen. De vochtige lucht koelt af en vormt regelmatig mist en laaghangende bewolking. Juist hierdoor kan hier monteverde groeien, met als meest bijzondere onderdeel het eeuwenoude laurierbos – laurisilva. Dit type subtropisch bos kwam miljoenen jaren geleden veel breder voor rond het Middellandse Zeegebied, maar is tegenwoordig vooral nog op enkele eilanden van Macaronesië te vinden. In het Teno-massief behoren deze vochtige bossen tot de meest bijzondere ecosystemen van Tenerife.

Het verschil met het open berglandschap van even daarvoor kan nauwelijks groter zijn. We wandelen ineens tussen grillig gevormde bomen, varens en stammen die bedekt zijn met dikke lagen mos. Op sommige momenten lopen we zelfs door de wolken, waardoor het bos een bijna mysterieuze sfeer krijgt. De passaatwinden leveren hier niet alleen gewone regen: de vegetatie vangt ook enorme hoeveelheden vocht rechtstreeks uit mist en wolken. Onderzoek in de laurierbossen van Teno en Anaga laat zien dat deze horizontale neerslag een zeer belangrijke aanvulling kan zijn op de gewone regenval.

Ook in dit betoverende bos moeten we nog regelmatig klimmen en dalen voordat we uiteindelijk weer terugkeren naar het beginpunt. In slechts acht kilometer hebben we dan een opvallend groot aantal verschillende landschappen gezien: van Canarisch dennenbos naar een open vulkanische bergkam en uiteindelijk het vochtige laurierbos. De grote verschillen in hoogte, wind, bewolking en vochtigheid zorgen ervoor dat binnen het Parque Rural de Teno op zeer korte afstand totaal verschillende microklimaten en ecosystemen voorkomen.

Voor ons is juist die afwisseling het hoogtepunt van deze wandeling. Het ene moment lopen we in de zon met uitzicht op de Teide, Masca en La Gomera, even later verdwijnen we tussen met mos begroeide bomen in de wolken. Een prachtige tocht die laat zien dat Tenerife veel meer is dan alleen zon, lava en vulkanen.

Praktische informatie

• Afstand: circa 8 km
• Parkeren: Bij het startpunt zijn enkele parkeerplaatsen (zijstraat TF-82).
• Hoogteverschil: ruim 300 hoogtemeters, met vooral aan het begin een stevige klim
• Gebied: Parque Rural de Teno, boven Masca
• Karakter: bergpaden, bergkammen, dennenbos en vochtig laurierbos
• Moeilijkheidsgraad: gemiddeld tot pittig door de hoogteverschillen
• Hoogtepunten: uitzicht op Masca, Los Gigantes, de Teide en bij helder weer La Gomera
• Bijzonderheden: grote verschillen in klimaat; zonnig weer kan onderweg snel overgaan in mist en laaghangende bewolking. Een extra laag kleding meenemen is daarom verstandig.