Jelenia Góra

Jelenia Góra is een stad in het Poolse woiwodschap Neder-Silezië, gelegen in de powiat Jelenia Góra. De oppervlakte bedraagt 108,36 km², het inwonertal 79.061 .

Het huidige Jelenia Góra werd even voor 1281 onder de naam ‘Hyrzberc’ op grondgebied van het hertogdom Swidnica gesticht, als middelpunt van een nauwelijks bewoonde en te koloniseren regio . Gaandeweg kreeg de stad economische en juridische rechten en als afsluiting in 1361 munt- en waagrechten. In 1368 kwam de stad onder het koninkrijk Bohemen. De stadsrechten werden na de roerige periode van hussitische strooptochten in 1502 bevestigd en even later werden ook jaarmarkten toegestaan. De stad had een middelbare omvang met 2.000 inwoners. De lutherse reformatie werd al in 1524 ingevoerd en een eeuw later kostte dat de stad in de Dertigjarige Oorlog haar welvaart na de verwoestingen door de keizerlijke legers. De Contrareformatie werd vervolgens door de Habsburgers zonder veel succes opgelegd, hoewel de lutherse burgerij haar kerken moesten afstaan. In 1708 mocht even buiten de stad een ‘Gnadenkirche’ gebouwd worden, niet als recht maar uit genade van de Habsburgse keizer, die als koning van Bohemen ook heer over Hirschberg was. De textielhandel bracht in de 18de eeuw welvaart en daaraan dankt de stad haar aanzicht.
In 1742 moest de Habsburgse keizer Silezië aan Pruisen afstaan en daarmee kwam in Hirschberg aan de rooms-katholieke dominantie een einde. In de 19e eeuw werd de stad een centrum van de regionale industrialisatie, en na de aansluiting op het spoorwegennet in 1866 ook een toeristenoord vanwege haar gunstige ligging bij het Reuzengebergte. Rond de stad verrezen landhuizen van de Pruisische adel rondom enkele kastelen van de Pruisische koninklijke familie.

Wikipedia