Klooster Ilsenburg

Het klooster Ilsenburg is een voormalige Benedictijner abdij in de stad Ilsenburg in de Landkreis Harz in Saksen-Anhalt. Het kloostercomplex dateert uit de 11e en 12e eeuw. De eigenaar van de kloosterkerk is sinds 1974 de stad Ilsenburg, die het godsdienstige gebouw grondig heeft laten restaureren. De resten van de kloostergebouwen zijn sinds 2000 in het bezit van de Stichting Klooster Ilsenburg.

Op de plek van een vermoedelijke jachtburcht is in het tweede decennium van de 11e eeuw het klooster Ilsenburg ontstaan, dat meer dan 600 jaar door Benedictijnen werd bewoond. De vroegere kapelaan keizer Otto III had zich actief bemoeid met de politiek in het oostelijke Saksen, zoals chronist Thietmar van Merseburg heeft vastgelegd. Koning Hendrik II schonk een deel van zijn goed, gedocumenteerd op 15 april 1003, waaronder de Elysynaburg, aan het bisdom Halberstadt. Bisschop Arnulf van Halberstadt stichtte een eigen klooster. Voor dit doel droeg hij de koninklijke schenking over aan het nieuwe klooster. Daarnaast schonk Arnulf het nieuwe klooster uit zijn bezit omvangrijke goederen in de regio tussen Ilsenburg en Osterwieck. Volgens een omstreden oorkonde van 6 april 1018 riep hij monniken uit het klooster Fulda naar Ilsenburg.
De uitbreiding van de keizerlijke jachtburcht tot een klooster heeft vermoedelijk tot 1018 thuisgehouden. De bloeiperiode van het meer dan 500 jaar bestaande klooster lag tussen het einde van de 11e en de 13e eeuw. Talrijke bezittingen, verworven door koop en schenkingen, maakten het tot een van de rijkste Benedictijner kloosters tussen de Weser en de Elbe. Geestelijk volgde het Ilsenburgse Benedictijner klooster in de eerste decennia van zijn bestaan aanvankelijk de Consuetudines van Fulda. Nadat de derde opvolger in het bisschopsambt tijdens de kloostertijd Burchard II zijn neef, de monnik Herrand, tot abt had aangesteld, kreeg Ilsenburg vanaf ongeveer 1070 ook op geestelijk gebied toenemende betekenis. Herrand, een vertegenwoordiger van de Gorzer hervorming, voerde de door Burchard beoogde hervormingen uit door monniken uit de Lotharingse abdij Gorze naar Ilsenburg te roepen. De abdij Ilsenburg zelf ontwikkelde in de daaropvolgende tijd in de Ordo Ilseneburgensis eigen gebruiken die uitstralen naar een groep andere kloosters. Onder andere de volgende Benedictijner abdijen werden vanuit Ilsenburg nieuw opgericht of hervormd: Huysburg, Harsefeld bij Stade, Hillersleben bij Magdeburg en Wimmelburg bij Eisleben. Het in 1120 afgebrande klooster werd in 1129 door abt Martin hersteld. Abt Sigibodo en abt Tiother breidden het kloostercomplex uit. Al in het einde van de 11e eeuw had Ilsenburg een belangrijke kloosterschool, in de 12e eeuw bestond er aantoonbaar een levendige schrijvers- en kunstactiviteit.

Wikipedia