Tramremise Lekstraat

Hier begon in
de ochtend van 25 februari 1941 de Februaristaking.

Geen gewone slaapplaats voor trams
Je staat nu voor de remise Lekstraat. Deze remise is een slaapplaats voor de tram. Dat is niks bijzonders. Waarom staan we dan toch hier. Lang geleden is hier iets heel spannends gebeurd.

We nemen een tijdmachine en vliegen terug naar de nacht van 25 februari 1941. Twee trambestuurders komen om 4 uur 's nachts aan bij de remise. Zij zeggen niet veel tegen elkaar. Zij hebben ook niet veel geslapen. De vorige avond hebben ze lang met elkaar gepraat. Ze waren met een groep mensen bij elkaar gekomen. Die mensen waren allemaal heel kwaad.

Superkwaad omdat de Duitse soldaten 400 onschuldige Joden hadden opgepakt en gemarteld. Die Joden moesten uren lang op hun hurken met hun armen in de nek in de kou op het Jonas Daniël Meijer-plein zitten. Doe dat maar eens: je houdt het nog geen half uur vol.

"Wij hebben ook een wapen....het stakingswapen"
“Dit pikken we niet” riepen ze. “Maar wat kunnen we doen?. Zij hebben geweren en wij niet”. “Wij hebben ook een wapen” riep er een. “Welk wapen dan, wij hebben alleen een keukenmes?” schreeuwden de anderen wanhopig. Toen het weer rustig was zei de eerste spreker: “Mannen en vrouwen, wij hebben het.....stakingswapen”. “Ja” riep iedereen in koor “Dat is een goed idee”. We zullen dat stelletje Duitse en Nederlandse nazi’s wel eens wat laten zien”.

“Ik heb een idee” zei een tramchauffeur. “Ik rij morgen de Pottram (dat is de personeel ophaaltram.) Laten we nu een pamflet maken waarin we vragen om het werk neer te leggen. Dan rijdt er geen tram en dan weet iedereen dat er iets aan de hand is”. Dat vond iedereen een goed idee. En zo was het idee voor de beroemde Februaristaking geboren.

--------------------------------------------------------------------------------

"Rij ons maar dood. Wij gaan niet weg"
Het gebeurde allemaal precies zoals ze gedacht hadden. Toch was het nog even moeilijk. De baas van de trams wilde niet staken. Die was erg bang. Een trambestuurder wilde niet meedoen met de stakers. Hij pakte een tram en wilde naar buiten rijden. Maar een paar bestuurders gingen voor de tram liggen. “Rij ons maar dood. Wij gaan niet weg” riepen ze. Toen durfde hij niet meer verder te rijden. Voor alle zekerheid pakten de stakers een tramwagen en gooiden die op de rails.

--------------------------------------------------------------------------------

"Staakt! Staakt! Staakt!"
Diezelfde dag en de dag daarop werd er overal gestaakt. De regering die door de Duitsers was aangesteld, vond dat natuurlijk niet goed. Zij riep het Duitse leger te hulp. De soldaten doodden enkele stakers en dwongen met behulp van geweren de bestuurders weer uit te rijden. Op iedere tram gingen toen twee soldaten mee met geweren, geladen met scherp.

Ieder jaar op 25 februari wordt deze staking nog herdacht op het Jonas Daniël Meijerplein bij het beeld van de Dokwerker.

Jos WRSM