Reus Knilles

Midden in Valburg, vlak bij de kerk, staat Knilles. Het is een standbeeldje van een mannetje dat een klomp heeft uitgedaan en deze leegschudt. Dat mannetje moet een reus voorstellen, die volgens een legende samen met zijn twee broers de Waal heeft gegraven en het zand op een hoop heeft gegooid, waardoor de Wageningse berg ontstond.

Op de plaats van de zwarte kuil bij Loenen dicht De standerdmolen "Nieuw Leven" te Valburg zoals die er vroeger uit zag. De hervormde kerk te Valburg bij nacht bij de dijk en de rivier, moet heel vroeger het sterke kasteel van Egbert van Loenen hebben gestaan. Een rauw en guur heerschap, dat niets liever deed dan met zijn losbandige vrienden woest feest vieren. Zijn vrouw was juist het tegenovergestelde, minzaam en vroom. Zij hielp zieken en zwakken. Op zekere dag had zij aan de kerk een nieuwe torenklok geschonken, die met kerst voor het eerst geluid en gewijd zou worden. Heer Egbert lachte echter om dit alles. Toen hij op een zekere avond weer met zijn vrienden aan het feestvieren was, schreeuwde hij plotseling in een wilde dronkemansopwelling dat die torenklok direct geluid moest worden. Gewijd of ongewijd, dat kon hem niets schelen. Omdat men zijn bevel niet durfde na te laten, werd de nieuwe klok geluid. Maar bij het luiden van de eerste tonen begon er plotseling een hevige wind te waaien, die al spoedig tot een storm en orkaan aanwakkerde.

Het water van de rivier steeg schrikbarend, zodat deze buiten zijn oevers trad, en bomen werden ontworteld. Op een gegeven moment rukte de orkaan de nieuwe klok uit de kerktoren en deze kwam met geweld op het kasteel terecht. Een reusachtige vloedgolf verdween toen het kasteel met feestgangers geheel in een onmetelijke diepte. Nooit meer is er iets van teruggevonden dan een diepe kolk, die nu door de omwonenden de Zwarte Kuil wordt genoemd. Maar soms meent een eenzame hengelaar in de spiegeling van het heldere water van de Zwarte Kuil plotseling nog even de ruïne van het verzonken slot van heer Egbert van Loenen te zien. Tot zover de legende.

routeburo