Vlasrootven, rijke natuur op arme grond

Gelopen op 3 Januari 2023 

Voor extra wandeling zie  https://www.routeyou.com/nl-nl/route/view/8704980/wandelroute/loondermolenpad-een-glibberige-natte-natuurparel-bij-de-volmolen  op dezefde startplaats . EN ook gelopen op 3 Jauari 2023

Vlasrootven 

Zo'n 10.000 jaar geleden is Nederland een kaal, dor landschap, dat lijkt op de toendra's in Noord-Europa. Wat miezerige struikjes en een enkele boompje proberen op deze vlakte in leven blijven. Een storm giert over het gebied, de wind krijgt vrij spel op de vrijwel kale bodem. Zand wordt weggeblazen en op andere plaatsen weer afgezet. Dit gebeurt niet willekeurig, want de wind blaast meestal van zuidwest naar noordoost. Tussen Heers en Waalre ligt een stuk bos. Er komt daar wat meer hoogteverschil in het landschap, die ontstaan zijn door zandverstuivingen in de laatste ijstijd.

VELDHOVEN - Dat zand kwam natuurlijk ergens vandaan. Rechts van de Volmolenweg liggen enkele waterplassen: de Grote en Kleine Vlasroot. Dit zijn de plaatsen, waar het zand is weggeblazen.
Het regenwater, dat in deze laagten terecht komt, zakt niet weg maar blijft staan op een ondoorlatende bodemlaag. Er zo ontstaan plassen met een sterk wisselende waterstand. Na een langdurige regenval staat het water hoog; bij droogte verdampt veel water en daalt de waterspiegel weer.

Voedselarm

Alle vennen in de Kempen zijn overigens ontstaan in een zeer voedselarm gebied. Dat is hoogstwaarschijnlijk de reden, dat ze er al zo lang zijn. In een plas met veel voedingsstoffen zorgt de plantengroei voor dichtgroeien van het ven. In de kleine Vlasroot is dit aan het gebeuren. Het van oorsprong voedselarme ven is steeds voedselrijker geworden. Het hele ven is overdekt met waterlelie en langs de oevers groeit onder andere wateraardbei. De bodem van de Kleine Vlasroot bestaat uit een dikke laag drab, zijnde resten van planten. De voedselrijkdom wordt voor een deel veroorzaakt door de nabijgelegen weilanden en akkers, die bemest worden. Ook de bomen, die tot aan het water staan, dragen bij aan de verrijking van het water.

Uitbaggeren

De Grote Vlasroot is veel voedselarmer. Dat is onder andere zien aan de bodem, die is veel zanderiger. Ook is er minder plantengroei dan in de Kleine Vlasroot. Om te voorkomen dat de vennen nog verder dichtgroeien, zijn rond de Grote en Kleine Vlasroot bomen en struiken gekapt en is de Grote Vlasroot uitgebaggerd. De wind heeft nu weer vrij spel en er komt minder blad in het water terecht. De natuur herstelt snel en een aantal planten en struiken, zoals de prachtige gagel, zullen profiteren van deze ingreep. Binnen 2 jaar is de natuur weer mooier dan ooit.

Wegpompen

Aan het einde van de Grote Vlasroot ligt nog een waterplas. Het is een zandafgraving ten behoeve van de aanleg van de E3. Door problemen met het grondwater bij die afgraving, is dit water weggepompt via de Grote Vlasroot.