Torre de Menagem - Braga

De Torre de Menagem is zowat het enige wat is overgebleven van het kasteel van Braga.

Het eerste moment in de geschiedenis waarop we een militaire structuur rond de stad kunnen ontdekken dateert uit de late Romeinse bezetting, tegen het einde van de 3e eeuw. 

De belangrijkste hervormingen vonden plaats vanaf de 13e eeuw. Op dat moment werd het noordelijke deel van de Romeinse muren verlaten en groeide de stad in noordelijke richting (in plaats van in zuidelijke richting, naar het herstel van de oude Romeinse ruimte).

Helaas weten we ook heel weinig over dit laagmiddeleeuwse project. Het werk verliep uiterst traag en het lijkt erop dat de nieuwe omheining niet effectief bleek, want in de jaren 70 van de 14e eeuw werd de stad met schijnbaar gemak veroverd door Castiliaanse troepen.

De donjon is het belangrijkste overgebleven element van het oude kasteel dat door koning Dinis werd gebouwd. Met een hoogte van 30 meter (en een interieur van drie verdiepingen) valt het vandaag de dag nog steeds op in het stedelijk weefsel van de stad, ondanks de extreme nabijheid van veel latere gebouwen. De constructie laat een duidelijk gotisch ontwerp zien, met kantelen en steunberen op de toppen, een tweelingvenster bovenaan en het wapen van koning Dinis.

Gedurende de 14e en 15e eeuw, toen het kasteel klaar was, richtte de koninklijke aandacht zich op de muren. In deze context verschenen talloze vierkante torens, ontworpen om de stedelijke en koninklijke macht te bevestigen. De nieuwe oorlogsregels zorgden er echter voor dat dit systeem geleidelijk aan zijn functie verloor. In de 16e eeuw waren veel gebouwen al aan de buitenkant aan de omheining bevestigd, een duidelijk teken van de inefficiëntie en het opgeven van het systeem.

Hoewel de kruisverwijzingen van archeologische gegevens met documentaire elementen het mogelijk hebben gemaakt om in het algemeen de indeling van de middeleeuwse muur te herkennen, is het een feit dat er veel twijfelpunten zijn, zoals de exacte locatie van de poorten (het is bekend dat er ten minste 4 waren) en de torens, vragen die nog steeds wachten op nieuwe interventies.

Willem Vandenameele