Het Zoniënwoud

Een verschil van bijna 23°C — tussen het centrum van Brussel en het Zoniënwoud, slechts enkele kilometers verderop, op dezelfde dag: het stedelijk hitte-eilandeffect in actie.

Terwijl een omega-blok-weersysteem een hevige hittegolf over West- en Centraal-Europa veroorzaakt, tonen Copernicus Sentinel-3-gegevens van 24 juni 2026 aan dat de temperatuur op het aardoppervlak in Brussel, op verharde stedelijke oppervlakken, boven de 47 °C uitkomt, tegenover 24,5 °C onder het bladerdak van het nabijgelegen Zoniënwoud. België gaf diezelfde dag een nationale hittegolfwaarschuwing af, met luchttemperaturen die later in de week naar verwachting oplopen tot 38 °C.

Het contrast is consistent met het stedelijk hitte-eilandeffect: dichtbebouwde gebieden en verzegelde oppervlakken houden warmte vast en stralen deze uit, terwijl vegetatie voor meetbare verkoeling zorgt. De temperatuur van het aardoppervlak meet de warmte van de bodem en bebouwde oppervlakken – deze verschilt van de luchttemperatuur, maar heeft een directe invloed op het thermische klimaat dat mensen in dichtbebouwde gebieden ervaren.

Uit beoordelingen van het EEA blijkt dat stedelijke bevolkingen in heel Europa onevenredig veel te lijden hebben onder hitte, en dat het verminderen daarvan duurzame investeringen vereist in groene infrastructuur en planning waarbij de gezondheid van mensen centraal staat.

Pascal Brackman