Pandreitje

Het Pandreitje was in de 18de eeuw één van de meest bruisende buurten van de stad Brugge. En dat legde kunstschilder Jan Garemijn vast in 1778. Jan Garemijn werkte meestal in opdracht van de hogere burgerij. Zijn broodheren hadden weinig boodschap aan de armoede die wel degelijk een deel was van de oude handelsstad. Dus trok Garemijn naar de gefortuneerde buurten, zoals de Pandrei. Garemijn schilderde de Pandrei als de hipsterbuurt van zijn tijd. Wat hij daarom nauwelijks liet zien: de open riool onder het vleeshuis en de groezelige gevangenis in de achtergrond. De enige die uit de toon valt, is de onbeschaamde wildplasser. Hij schilderde de nieuwe bourgeois die zich vergaarde voor het jongste en hipste vleeshuis van de stad. Op de voorgrond van "Het Pandreitje in Brugge" drijven vrouwen met een gezonde blos handel in groenten en fruit. Ze verkopen prei, rapen, wortelen, artisjokken, kolen en druiven. Allemaal eetwaar die nog vooral op het menu stond van de burgerij. Rechts is een straatzanger in volle actie. Hij zingt een verhalend lied over een pas gebeurde misdaad en wijst naar een tekening waarop het hele verhaal dramatisch is uitgebeeld. Tegelijk verkoopt hij zijn liedjesteksten aan de marktbezoekers. Op de achtergrond verhandelen slagers hun vlees in het "Vleeshuis van de Wilde Beenhouwers". De Bruggeling van betere stand keurt de uitgestalde vleeswaren in het open portiek van de vleeshal. Verderop verlaten twee ingetogen monniken het plein in de richting van het invallend licht van de laagstaande herfstzon. Het is zonder twijfel najaar, te zien aan de aangeboden koopwaar met vers geoogste seizoensgroenten. Tenminste, voor wie hem vindt.

Het schilderij zelf hangt maar enkele straten verder, in het Groeningemuseum. Garemijn zelf wordt vooral herinnerd als een conventioneel schilder in een periode dat de Vlaamse kunst weinig hoogtepunten had. Zijn leven was iets minder orthodox. Uit kronieken blijkt dat de schilder op 79-jarige leeftijd nog in het huwelijk trad met zijn dienstmeid. Ze zou op dat moment 24 geweest zijn.

Dromos