Collegiale kerk Saint-Hadelin van Celles

De kerk van Celles, opmerkelijk goed bewaard gebleven, wordt beschouwd als een van de mooiste voorbeelden van Romaanse architectuur in het Maasland.

De kerk, gebouwd op de plaats waar Sint-Hadelin zich aan het eind van de 7e eeuw terugtrok, is de erfgenaam van een monastieke stichting die uit de 10e eeuw een college van kanunniken huisvestte, later de zetel van een bedevaartsoord. Als leerling van Saint Remacle evangeliseerde hij de regio en stichtte een klooster. Omdat er verschillende wonderen aan de heilige werden toegeschreven, werd het dorp een belangrijk bedevaartsoord en de monniken bouwden deze collegiale kerk in de 11e eeuw, die sindsdien weinig is veranderd. De nagedachtenis aan de heilige leeft nog steeds in het dorp, aangezien hij jaarlijks op 3 februari of de daaropvolgende zondag wordt gevierd.

Ze is gebouwd van kalk- en zandsteenpuin en dateert van vóór de 12e eeuw, terwijl de crypte, gelegen onder het koor, dateert uit de 9e eeuw. De kerk heeft de vorm van een Latijns kruis met drie beuken en twee rijen pilaren. De gevel bestaat uit een voorste deel geflankeerd door twee halfronde traptorens. Het wordt bekroond door een westelijke toren van vier niveaus. De toren wordt bekroond met een achthoekige torenspits geflankeerd door vier kleine torenspitsen.De kerk is het hele jaar door toegankelijk voor publiek.

Binnen in de kerk kunt u tal van gotische schatten bewonderen: het koorgestoelte, een van de oudste in België (13e eeuw), een lessenaar in blauwe steen (waarschijnlijk uit de 16e eeuw), de doopvont in blauwe steen versierd met hoekhoofden (16e eeuw), beelden van de Maagd en Sint-Jan in polychroom hout (16e eeuw), en blauwe stenen wijwatervonten die vermoedelijk uit de 13e eeuw stammen. Er zijn ook prachtige glas-in-loodramen die dateren uit 1600 en die verschillende scènes uit het Nieuwe Testament voorstellen, evenals interessante grafstenen, met name de zwarte marmeren die de overblijfselen van Rasse de Celles en zijn vrouw herbergt.

De kerk herbergt ook twee crypten, één westelijk, gelegen onder de toren en de andere oostelijk, onder het koor.

Willem Vandenameele