Fort de Queuleu

Fort Queuleu maakte deel uit van de eerste versterkte gordel voor de verdediging van de stad Metz. De bouwwerkzaamheden, begonnen door de Fransen tijdens het Tweede Keizerrijk in 1867, werden grotendeels overgenomen door de Duitsers tijdens de eerste annexatie na de nederlaag van 1870-1871. Met de bouw van de tweede versterkte ring van Metz vanaf 1899 verloor het Fort Queuleu echter een deel van zijn strategisch belang en werden er slechts kleine wijzigingen aangebracht.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd het fort gebruikt als kazerne voor Franse soldaten. Na de nederlaag van 1940 werd het fort korte tijd gebruikt als detentiekamp voor krijgsgevangenen (Stalag). Tussen maart 1943 en september 1944 richtte het concentratiekamp Natzweiler-Struthof (Bas-Rhin) er een bijgebouw in, voornamelijk voor gebruik door de SS. Ongeveer honderd gevangenen, voornamelijk gewone Duitsers en Polen, werden aan het kamp verbonden. Sommigen van hen namen deel aan werkzaamheden op het vliegveld Metz-Frescaty.

Tussen oktober 1943 en augustus 1944 werd een speciaal kamp (Sonderlager) van de Gestapo ingericht in Barak II. Tussen 1.500 en 1.800 gevangenen (mannen en vrouwen) werden er ondervraagd en geïnterneerd voordat ze naar concentratiekampen (Natzweiler-Struthof, Dachau, enz.), hervormingskampen (Schirmeck) of gevangenissen werden gestuurd. In het speciale kamp in Fort Queuleu werden verzetsstrijders, saboteurs, smokkelaars, dienstweigeraars, gijzelaars en Russische gevangenen geïnterneerd. De meesten werden opgesloten in overvolle collectieve cellen, zonder de mogelijkheid om zich te wassen, te spreken of te bewegen, onder de wrede bewaking van SS-bewakers en commandant Georg Hempen. De leiders van het verzet werden geïsoleerd in individuele cellen, donkere en vochtige kerkers waartoe alleen de commandant toegang had. De politieagenten "industrialiseerden" de ondervragingen en gebruikten martelingen. De omstandigheden van de internering waren verschrikkelijk en de meeste gevangenen werden geblinddoekt vastgebonden met handen en voeten. Zesendertig mensen stierven in het fort en vier wisten te ontsnappen in april 1944.

Tijdens de bevrijding van Metz, was het fort het toneel van gevechten tussen 17 en 21 november 1944 tussen het Amerikaanse leger en de Duitse troepen die zich verschansten in het fort. Het fort werd gebombardeerd en zwaar beschadigd voordat het zich overgaf.

Tussen december 1944 en maart 1946 richtte de Franse overheid een Centre de Séjour Surveillé op in het fort. Aanvankelijk was de locatie gereserveerd voor Duitse burgers en hun gezinnen, maar het werd ook gebruikt als detentieplaats voor administratieve geïnterneerden die werden gearresteerd wegens collaboratie, propaganda, antipatriottisme of aanklagen (tot 4.400 mensen werden er geïnterneerd). Het is een van de grootste centra in zijn soort in Frankrijk. Buitenlanders van verschillende nationaliteiten werden er geïnterneerd (Duitsers, Spanjaarden, Fransen, Italianen, Luxemburgers, Polen, Joegoslaven, enz.)

Tussen 1946 en 1947 werd in het fort een kamp voor Duitse krijgsgevangenen ingericht. Ten slotte werd de site tussen 1948 en 1950 bezet door Indochinese arbeiders.

Het Verzets- en Deportatiemonument dat in 1977 werd ingehuldigd, bevindt zich bij de ingang van het fort en markeert vandaag de dag de ingang van deze herdenkingsplaats.

DATAtourisme France