Sleeuwijkse veer

Het Sleeuwijkse veer kent een lange geschiedenis. Al in de 14e eeuw wordt het genoemd. Sleeuwijk heeft zijn bestaan grotendeels aan het veer te danken. Tegenwoordig wordt de dienst verzorgd door Riveer, die aan de Gorinchemse kant nabij de voormalige Waterpoort aanmeert. In de 18e en 19e eeuw lag het veerhuis, De Zwaan, recht tegenover Sleeuwijk aan de zuidwestelijke kant van Gorinchem. Begin 17e eeuw legde het Sleeuwijkse veer in Gorinchem aan de kade bij de Waterpoort aan.
Aan de Sleeuwijkse kant is de aanlegplaats altijd hetzelfde gebleven.
Van diverse historische persoonlijkheden is bekend dat zij van deze oversteek gebruik hebben gemaakt.
Op 22 maart 1621 ontkwam Hugo de Groot, vermomd als metselaarsknecht, over het Sleeuwijkse veer uit Gorinchem. Aanvankelijk wilde de veerman niet uitvaren vanwege het ruwe weer. Maar na enig aandringen en de loze belofte van meer vracht in de vorm van bakstenen uit het Land van Altena, kregen metselaar Jan Lambertszoon en zijn nepknecht Hugo de veerbaas zo ver dat hij hen - tegen extra vergoeding - overzette. Via Waalwijk bereikte Hugo de Groot de volgende dag Antwerpen.
De afgetreden koningin Christina van Zweden stak hier vermomd als man met enkele ruiters over op 4 augustus 1654 tijdens haar bekeringsreis van Stockholm naar Rome.
In 1823 maakten de schrijver Jacob van Lennep en zijn studievriend Dirk van Hogendorp een rondreis door Nederland. Na een bezoek aan Gorinchem staken ze met het Sleeuwijkse veer de Merwede over, en reisden per diligence verder Brabant in.
Maar het Sleeuwijkse veer werd vooral beroemd door de overtocht die keizerin Marie-Louise in 1811 in omgekeerde richting maakte. Ter relativering moet worden aangetekend, dat zij zich niet in de veerboot voor het gewone volk liet vervoeren. Zij had enkele dagen in een tent gewacht aan de Sleeuwijkse kant, tot haar echtgenoot keizer Napoleon op 5 oktober met een sloep vanuit Dordrecht in Gorinchem arriveerde. Even later werd de keizerin overgezet in een uit Dordrecht meegekomen feestelijk uitgedoste sloep, die, naar men vertelde, niet minder dan 4000 florijnen had gekost en werd voortgestuwd door 18 roeiers van de Garde d'honneur de Marine. Sinds die heugelijke dag noemden Gorinchem en Sleeuwijk hun veer trots 'het Veer van keizerin Marie-Louise'.
(Kleurentekening door M. Schouwman.)

Historische Routes