Cambrai

Van het Romeinse Castrum in de 1e eeuw tot het huidige Cambrai verstrijkt 2000 jaar van een originele en bewogen geschiedenis. Achtereenvolgens Romeins Castrum (Cameracum), Frankisch Koninkrijk, Graafschap van het Heilige Roomse Rijk, en vervolgens van de Spaanse Nederlanden, en sinds 1677 uiteindelijk Frans, heeft de stad haar drie specificiteiten behouden: verkeersstad, legermetropol, kerkstad. Het is inderdaad op de kruising van grote Romeinse wegen en aan de oever van de rivier de Escaut dat de Romeinen een castrum vestigen: Cameracum. Dit breidt zich uit en in 365 is het een stad met een muur en een bisschop die de hoofdstad van de Nervië wordt – wanneer de barbaarse invasies zich aandienen, vestigen de Fransen er een koninkrijk, dat al snel door Clovis wordt geannexeerd (begin van de 6e eeuw). Hij stuurt St-Vaast, zijn catechist, maar het is de opvolger van deze laatste, St Géry, die vanaf 584 de ware stichter van de stad zal zijn; hij richt de bisschopszetel op en sticht parochies en een abdij. Bij het Verdrag van Verdun (843) wordt Cambrai aangesloten bij Lotharingen", en later bij het Heilige Roomse Rijk. Gepositioneerd onder een Graaf-bisschop, beleeft het een hoogtepunt = een belangrijk religieus centrum, een krachtig verdedigde grensstad, een plaats voor economische uitwisseling met zijn twee beurzen, het slaat munten, zijn agrarische en textielproductie bloeit en zijn culturele uitstraling is groot. In de 15e eeuw kondigt de achteruitgang van de stad zich aan, terwijl de Vlaamse steden onder de heerschappij van de hertogen van Bourgondië aan invloed winnen. Het blijft echter in de 16e eeuw de diplomatieke hoofdstad van Europa van die tijd = liga van Vaucelles, Vrede der Dames, Verdrag van Cateau-Cambrésis. (1559) In 1543 veroverde Karel V de stad, nu aangesloten bij de Spaanse Nederlanden, waarvan hij de verdedigingswerken versterkt door de bouw van een krachtige citadel. Meer dan een eeuw later, na de mislukte pogingen van Lodewijk XI en Hendrik IV, neemt Lodewijk XIV zelf de stad in. Deze zal geleidelijk de "Franse smaak" aannemen en haar daken vervangen door klassieke hotels en "rijen" van identieke huizen, terwijl Vauban de Sterke Plaats versterkt. De Franse Revolutie zal leiden tot een gewelddadige terreur en de vernietiging van een groot deel van zijn prachtige religieuze erfgoed. De 19e eeuw zal de stad verder transformeren met de afbraak van de 4 kilometer lange vestingwerken met zijn poorten en torens. De twee oorlogen zullen niet achterblijven: de Duitsers vernietigen opzettelijk een stad die ze nog steeds als de hunne beschouwen, en de geallieerde bombardementen zullen bijzonder dodelijk zijn. De stadsplanning zal volledig veranderd worden. Maar ondanks invasies en oorlogen heeft Cambrai een erfgoed van grote waarde bewaard dat in 1992 de titel "Stad van Kunst en Geschiedenis" opleverde. Het heeft van zijn verleden de wapens van het Heilige Rijk behouden: de Dubbelkopige Adelaar op een gouden achtergrond, met de graafskroon en de leeuwen van Henegouwen, en sinds 1919 draagt zij het kruis van de ere legioen, toegekend aan Cambrai, de martelarenstad.

192248