Een sluizentocht door Elbe-Parey

Korte beschrijving

Onze gemeente biedt veel te zien voor mensen die geïnteresseerd zijn in techniek en scheepvaart. Door onze ligging, natuurlijke omstandigheden, geschiedenis en algemene economische ontwikkeling zijn hier vier sluizen ontstaan. In drie dorpen kunnen deze sluizen of hun ruïnes worden bezocht. Een sluizentocht is dus ideaal om onze regio te verkennen. Soms rijdt u tussen bossen, op de dijk of langs het kanaal. Een gevarieerde tour met verschillende attracties en feiten.

Beschrijving

Stations van de sluizentocht:

A - Mijn favoriete plek

B - Drievuldigheidskerk Parey

C - Werderbrücke over Elbe-Havel-kanaal (EHK)

D - Pad langs het EHK

E - Monding van het oude Ihle-kanaal in het EHK

F - Monumentaal beschermde laatste Ihle-kanaalsluis (Enkelvoudige sluis uit 1868)

G - Dorpskerk Bergzow

H - Dorpskerk Güsen

I - Brug over het oude Ihle-kanaal, nu omleidingskanaal voor de sluizen

J - Nieuwe sluizencomplex Zerben met puntdeuren - voor containervervoer over water

K - Oude monumentaal beschermde schutsluis (inclusief bedieningsgebouw) met klapdeur in bovenhoofd en puntdeur in onderhoofd.

L - Dorpskerk van Plotho in Zerben

M - Kasteel van Plotho en nabijgelegen zonnewijzer

N - Mogelijkheid om te zwemmen in het grindgat

O - Visbedrijf Riedel

P - Monumentaal beschermde tweestapsluis Parey uit 1891/92 met hefzwenkdeur en spillinstallatie

Q - Pareyer Verbindingskanaal met instroom van het oude Plauer-kanaal

R - Brug over doorsteek naar Kühnes Loch

S - Uitzicht over Kühnes Loch

T - Technisch monument Paltrockwindmolen

Routebeschrijving

We beginnen op de parkeerplaats Jouw favoriete plek in Parey en rijden richting dorpscentrum. Onze eerste stop is de Drievuldigheidskerk in Parey. Naast de kerk staat het gedenkteken voor de gesneuvelden uit de Eerste Wereldoorlog. Dit opmerkelijke werk werd ingewijd in 1934. Het monument is gemaakt van rood porfier en toont een soldaat die afscheid neemt van zijn vrouw en kind. Aan de zijkanten naast de afbeelding staan de namen van de Pareyer die zijn gesneuveld in de oorlog.

We gaan terug naar de hoofdstraat en vervolgen richting Bergzow over de Werderbrücke en rechts van het Elbe-Havel-kanaal (EHK). Een mooie rit langs het water, onder bosrijke uitspoelvlaktes (aangelegd tijdens de bouw van het kanaal). Via de sluiskolk in Bergzow komt men bij de monumentaal beschermde laatste Ihle-kanaalsluis, die tevens de oudste van onze gemeente is. Zoals een door klimop overwoekerde gietijzeren plaat in de kamerwand aangeeft, werd deze in 1868 aangelegd in het Ihle-kanaal. Zowel de kamer van gele bakstenen als het omleidingskanaal zijn nog goed bewaard gebleven. De afmetingen van de kamer zijn 67 m x 8 m. De Bergzower sluis verloor haar functie toen het Ihle-kanaal en het Plauer-kanaal in 1927/28 werden verbonden met het Elbe-Havel-kanaal via de Pareyer doorsteek. Het is een bezienswaardig deel van de verreikende geschiedenis van kanalen en sluizen in onze regio. Vlak bij de sluis staat de dorpskerk van romaanse oorsprong.

Verder over veld en akker gaat de rit naar Güsen, totdat de volgende kerk, een vakwerkbouw met massieve toren, wordt bereikt. Vanaf de kerk volgt men het pad langs verzorgde huizen tot aan de brug over het oude Ihle-kanaal, dat nu dient als omleidingskanaal voor de sluizen. Hier bij de sluizen van het omleidingskanaal is het de moeite waard om een pauze te nemen of een wandeling te maken.

Een paar meter verder zijn de twee sluizen van Zerben te zien. De monumentaal beschermde schutsluis met klapdeur in het bovenhoofd en puntdeur in het onderhoofd werd gebouwd van 1934 tot 1938 in een doorsteek bij Zerben, die een bocht van het Ihle-kanaal afsneed. Zoals eerder beschreven, nam het oude Ihle-kanaaltraject de functie van omleidingskanaal voor de sluis over. De kamer is 225 m lang, de breedte is 12 m. De bedieningsgebouwen staan ook onder monumentenzorg. Direct ernaast is de nieuwe sluis, waarvan de afmetingen en waterdiepte het containervervoer mogelijk maken. De nieuwe kamer, die parallel aan de bestaande is gebouwd, is 190 m lang en 12,5 m breed en uitgerust met puntdeuren in het boven- en onderhoofd. Op 07.03.2018 passeerde een Pools schip als eerste de nieuwe sluis, voordat deze op 19.03.2018 officieel werd geopend voor verkeer en de Seestern van bovenwater naar benedenwater door de sluis voer. Met de bouw van een nieuwe sluis werd een project van het verkeersproject Duitse Eenheid Nr. 17 gerealiseerd.

Met de fiets gaat de tocht verder naar de Plotho-kerk in Zerben. De kleine barokkerk heeft enkele interessante kenmerken, zoals een doopvont met bevestigingsdata van vijf van de zes kinderen van Marie en Felix van Plotho, drie reliefgrafstenen en glas-in-loodramen. Niet ver van de kerk zijn het kasteel en de zonnewijzer te zien. Het kasteel is de geboorteplaats van de barones Elisabeth von Ardenne, geboren Edle en Freiin von Plotho, die Theodor Fontane inspireerde tot zijn roman Effi Briest. Het tegenoverliggende park en banken bij het kasteel nodigen uit tot verpozing. Verderop in de route komen we bij het oude grindgat, dat in de zomermaanden zorgt voor zwemmogelijkheden ter verfrissing: en bij het visbedrijf Riedel, dat uitnodigt tot een pauze met heerlijke visspecialiteiten.

Nu zijn we op de eindsprint. De fietstocht gaat verder over de dijk uit 1888 in de richting van Parey tot we stuiten op de tweestapsluis uit 1891/92 in het Pareyer Verbindingskanaal. Vanwege de aansluiting op de Elbe met haar sterk fluctuerende waterstanden was het ontworpen als tweestapsluis, wat een derde sluizenhoofd tussen de bovenste en onderste kamer noodzakelijk maakte. Dit maakt het schutten in twee fasen mogelijk. De bruikbare breedte van de kamer is 8,6 m, de lengte over beide kamers is 147 m. Vanwege hoogwaterbescherming werd in 1981 de puntdeur in het bovenhoofd van de sluis vervangen door een hefzwenkdeur. Dit is het bijzondere van dit technisch monument. Tot het monument behoren ook de spillinstallatie, waarmee schepen zonder eigen aandrijving door de sluis konden worden getrokken, een gebouw voor de sluismeester en de belastingophaler, evenals een assistentenwoning. Een in 1996 gebouwd klein gebouw voor de peilschrijver en documentatie van gebeurtenissen die verband houden met de sluizen en dergelijke, werd aangepast aan de stijl van de reeds bestaande gebouwen.

Een deel van de verdere rit langs het Pareyer Verbindingskanaal tot aan de instroom van het oude Plauer-kanaal wordt gekenmerkt door een afdaling. Via een kleine brug komen we bij een pad dat langs Kühnes Loch slingert en ons naar de monumentaal beschermde Paltrockwindmolen brengt. De oorspronkelijke, oude Paltrockwindmolen, aan de westelijke rand van Parey, bekend onder de naam van de laatste eigenaarsfamilie Ogens Mühle, werd in 1983 verwoest door blikseminslag. Molenvrienden zetten zich in voor de herbouw en in 1990 begon de uitvoering van eenzelfde molentype uit Frenz bij Köthen. De planken bekleding van het molenlichaam reikt bijna tot aan de grond en verbergt de bijzonderheid van dit molentype, die in zijn lagering ligt. Het windgedreven kleine rozet op het molen dak draait over een eindeloze ketting die in een wormwiel grijpt, het zware molenlichaam op een cirkelvormig fundament op een rollager tegen de wind houdt. De grote molenwieken brengen hun kracht over op de machines in het binnenste van de molen, die het malen van graan en het produceren van meel mogelijk maken. Naast de molen is nog een klein gebouw bewaard gebleven, waarin een gasmotor was geïnstalleerd om het malen onafhankelijk te maken van de wind, voordat de molen werd aangesloten op het elektriciteitsnet.

Na bijna 31 km bereiken we het einde van onze sluizentocht. Terug naar Jouw favoriete plek, waar men in de natuur kan ademen en zich kan ontspannen.